महागाव प्रतिनिधी संजय नागरगोजे
एकेकाळी ग्रामीण भागात पाऊस पडावा म्हणून लहान मुले “धोंड्या धोंड्या पाणी दे” म्हणत गावभर फिरत असत. ही केवळ परंपरा नव्हती, तर निसर्गाशी जोडलेली लोकसंस्कृती होती. आज मात्र ही परंपरा काळाच्या पडद्याआड गेली आहे. सुमारे चाळीस वर्षांपूर्वी गावागावांत जपली जाणारी ही संस्कृती आजच्या पिढीला फारशी माहीतही नाही.
वाढते शहरीकरण, बेसुमार वृक्षतोड आणि पर्यावरणाकडे होणारे दुर्लक्ष यामुळे उष्णतेचे प्रमाण दिवसेंदिवस वाढत आहे. पावसाचे चक्रही अनियमित झाले असून दुष्काळसदृश परिस्थिती निर्माण होत आहे. अशा वेळी पर्यावरणाचा समतोल राखण्यासाठी मोठ्या प्रमाणावर वृक्षारोपण हाच प्रभावी उपाय आहे.
आजची नवीन पिढी मोबाईल आणि तंत्रज्ञानाच्या जगात इतकी गुंतली आहे की, आजी-आजोबांच्या अनुभवकथा, पारंपरिक ज्ञान आणि लोकसंस्कृती यापासून ती दूर जात आहे. पूर्वी घरातील ज्येष्ठ मंडळींशी संवाद साधून जीवनातील अनेक गोष्टी शिकल्या जात होत्या. त्यांच्या अनुभवातून निसर्गसंवर्धन, समाजजीवन आणि संस्कारांचे धडे मिळत होते. मात्र आज हा संवाद कमी होत चालल्याने अनेक मौल्यवान परंपरा विस्मरणात जात आहेत.
पर्यावरण संरक्षणासाठी प्रत्येकाने आपल्या वाढदिवसानिमित्त किमान एक झाड लावून त्याचे संगोपन करण्याचा संकल्प करावा. गावोगावी वृक्षारोपण मोहिमा राबवून पर्यावरण संतुलन राखण्यासाठी जनजागृती करणे काळाची गरज आहे. आज लावलेले एक झाड उद्याच्या पिढीला शुद्ध हवा, सावली आणि चांगले पर्यावरण देऊ शकते.
नवीन पिढीने आधुनिकतेसोबतच आपल्या संस्कृतीचा आणि निसर्गाचा वारसा जपला, तरच भावी पिढ्यांसाठी सुरक्षित आणि समृद्ध पर्यावरण निर्माण होईल. गावोगावी झाडे लावून, त्यांचे संगोपन करून आणि जुन्या परंपरांची आठवण जिवंत ठेवून आपण पर्यावरण संतुलन राखण्यास हातभार लावू शकतो.
